روابط عمومی

به گزارش روابط عمومی، بعضی از اعضای هیات علمی دانشگاه اصفهان در
پی انتشار کلیپی از سخنان نامناسب رحیم پور ازغدی در شبکه های اجتماعی در مورد
پذیرش مقالات دانشجویان و سخنان وزیر محترم علوم، تخقیقات و فناوری در جلسات شورای
عالی انقلاب فرهنگی، بعضی از اعضای هیات علمی دانشگاه اصفهان با انتشار متن، صوت و
کلیپ تصویری نسبت به  انتقاد نامناسب استاد رحیم پور ازغدی واکنش نشان دادند
و سخنان وی را مورد بررسی و نقد قرار دادند

در این بخش دکتر بهروز ترک لادانی عضو هیات علمی دانشکده 
مهندسی کامپیوتر دانشگاه اصفهان، در این خصوص به ایراد نقد و بررسی  پرداخته
اند.

اخیراً کلیپ کوتاهی از
سخنان استاد رحیم پور ازغدی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در انتقاد به نحوه
ارزیابی فعالیت های علمی در دانشگاه ها منتشر شده و در محافل دانشگاهی مورد نقد
قرار گرفته است. اگرچه این موضوع سالهاست به عنوان یکی از دغدغه های مهم در سطح
کشور مورد نظر دانشگاهیان و سیاستگذاران حوزه آموزش عالی در سطوح مختلف حاکمیتی
بوده و نظرات متفاوتی در این خصوص وجود دارد، اما تند و تیزی کم سابقه برخی سخنان
آقای رحیم پور و به ویژه حمله شدید ایشان به وزیر فعلی علوم و بیان این سخنان از
جایگاه یکی از شناخته شده ترین و مؤثرترین اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی (به
عنوان شورایی که بیشترین مسئولیت را در اصلاح مشکلات مترتب بر نظام ارزیابی علمی
در دانشگاه دارد)، منجر به بازتاب وسیع و ایجاد واکنش هایی در سطح دانشگاه های
کشور شده است. 

موارد زیر به عنوان پی
نوشت یا حاشیه هایی بر سخنان استاد رحیم پور ازغدی قابل ذکر است:

 1-لحن توهین آمیز
و ناشی از عصبانیت و استفاده از برخی واژگان نامناسب از موضع استاد رحیم پور ازغدی
به خصوص در مورد شخص وزیر علوم در یک بحث انتقادی که به صورت عمومی هم قرار است
منتشر شود به هیچ وجه پسندیده و زیبنده نیست. 

 2-از سیاق سخنان
آقای رحیم پور چنین استنباط می شود که شناخت و تحلیل ایشان از آى‌‌اِس‌‌آى به
عنوان یک موسسه علم سنجی، اهداف چنین موسساتی در سطح جهان، مدل کسب و کار آنها و
عدم تمایز آنها با شرکت های انتشاراتی و مجلات علمی به اندازه کافی درست نیست. 

 3-گذشته از دو
مورد بالا، محتوا و کُنه سخنان استاد رحیم پور درست و قابل تامل است و نباید بیان
تند و تیز و نامناسب ایشان سپری برای مخالفان لزوم ایجاد تغییرات اساسی در نظام
سیاستگذاری ارزیابی علمی در کشور فراهم نماید. 

4- این یک واقعیت
است که تنظیم بی حد و حصر و افراطی شاخص های ارزیابی پیشرفت و موفقیت دانشگاه و
اعضای هیئت علمی بر عقربه انتشار مقالات پر استناد یک اشتباه راهبردی است که
سالهاست اثربخشی فعالیت های علمی در دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی کشور برای شناخت
دقیق و حل سامانمند مسائل و مشکلات جامعه (که یکی از رسالت های اصلی دانشگاه است)
را تحت الشعاع قرار داده وتضعیف نموده است. 

5- می توان کل
فعالیت های علمی در دانشگاه ها را فارغ از حوزه ها و زمینه های مختلف به دو دسته
«علوم بنیادی» و «علوم و فنون کاربردی» تقسیم بندی نمود. به عنوان مثال در حوزه
علم اقتصاد هم میتوان با نگاه بنیادی نظریه پردازی کرد و هم می توان روش هایی علمی
برای حل مسائل کاربردی ارائه نمود.

 6-واقعیت تاسف
بار این است که ما در حال از دست دادن یک فرصت تاریخی بزرگ و تکرار نشدنی برای
پایه ریزی آینده درخشان و توسعه یافته کشور هستیم. هرم جمعیتی ایران در حال تغییر
است و آمار جوانانی که در سنین مناسب برای انجام فعالیت علمی و پژوهشی در سطوح
تحصیلات تکمیلی هستد به شدت در حال کاهش است. اگر اتفاق مهمی قرار است برای آینده
کشور رقم بخورد در دست جوان هایی است که در حال حاضر در دانشگاه ها و به خصوص در
سطوح تحصیلات تکمیلی بهترین و ثمربخش ترین اوقات عمر و جوانیشان را صرف می کنند.

خروجی فعالیت های علمی و
پژوهشی دانشگاه ها در حال حاضر هر چند با کارایی بالایی انجام می شود ولی اثربخشی
بسیار اندکی دارد و لذا کارآمد و به اندازه کافی مفید نیست. این وضعیت معلول نظام
ناقص و اشتباه ارزیابی علمی در کشور است که اگر به هر دلیل به سرعت اصلاح نشود
خسارات آن برای کشور فاجعه بار خواهد بود.

7- موضوع مورد بحث
مطالبه ای است که بارها و بارها از طرف مقام معظم رهبری نیز مطرح و بر آن تاکید
شده ولی متاسفانه تا به حال وقع کافی به آن نهاده نشده است. به عنوان نمونه این
بخش از فرمایشات ایشان در سال 93 بسیار قابل تامل است: «دوستان چند مطلب را گفتند
که به‌‌نظر من درخور توجه و مهم بود؛ این مسئله‌‌ى نگاه به علم، بدون توجه به
فایده‌‌ى علم براى کشور، که در بیانات چند نفر از دوستان تکرار شد، کاملاً حرف
درستى است و مکرر این را ما هم گفته‌‌ایم. کار علمى و تلاش علمى، امروز در کشور و
در دانشگاه‌‌ها و پژوهشگاه‌‌هاى ما تلاش زنده و موفق و مورد تحسینى است، منتها همه
باید توجه داشته باشند که علم، مقدمه‌‌ى عمل است؛ علمِ نافع عبارت است از آن علمى
که به کار کشور بیاید و مفید براى حل مشکلات کشور باشد. صِرف اینکه فرض کنید مقاله‌‌مان
در پایگاه‌‌هاى آى‌‌اِس‌‌آى و امثال آن در دنیا منتشر میشود، یا حتى مرجع قرار
میگیرد، این یک تمجید علمى هست، اما مطلوب نهایى نیست؛ کار علمى باید ناظر به
نیازهاى کشور باشد؛ این را دوستان گفتند، من هم تأکید میکنم. مسئولین آموزش عالى و
مدیران ارشد حضور دارند، ان‌شاءالله به این نکته توجه کنند.»

 8-این که پس از
این همه مدت مسئولین مختلف تلاش درخوری در جهت حل موضوع کارآمد سازی تولید علم و پژوهش
در دانشگاه ها نکرده اند موضوع قابل توجه و البته تاسف آوری است که البته لازم بود
صدای امثال استاد رحیم پور ازغدی و دیگران را خیلی قبل تر از این ها در می آورد. 

بهروز ترک لادانی – هیئت
علمی دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه اصفهان

23 تیرماه 1401